Wat is een schwalbe met voetbal?

Een goede schwalbe zien velen als voetbalintelligentie, maar binnen de sport is het eerder een teken van oneerlijkheid en onsportiviteit. Bovendien is het in strijd met fairplay. In de spelregels is een schwalbe zelfs een overtreding en bij een opzichtige schwalbe kan de scheidsrechter de speler een gele kaart geven wegens onsportief gedrag.

Een schwalbe wordt het meest gemaakt in het strafschopgebied van de tegenstander, met als doel een penalty te versieren. Ook op andere plaatsten wordt vaak genoeg een schwalbe gemaakt, bijvoorbeeld om balbezit te forceren of een kaart aan de tegenstander aan te smeren.

Het is dan wel bijzonder onsportief om een schwalbe te maken, maar toch is het interessant om te bekijken hoe je een schwalbe dan in ieder geval op een geloofwaardige manier doet. Geloofwaardigheid, timing en een subtiele uitvoering zijn belangrijk om op een effectieve manier de schwalbe uit te voeren. Denk maar eens aan een speler die overdreven beweegt of zich theatraal laat vallen terwijl de tegenstander al niet meer in de buurt is. De timing is hier dan zo slecht dat de scheidsrechter direct ziet dat het om een schwalbe gaat.

Bij een effectieve schwalbe is het ook belangrijk om te kijken waar de scheidsrechter zich op het veld bevindt. Staat de scheidsrechter boven op de situatie, dan ziet deze al snel dat er geen sprake is van een overtreding, maar van een schwalbe. Beter is het om een schwalbe te maken op een moment waarop de scheidsrechter geen vrij zicht heeft. Is het bijvoorbeeld vol en chaotisch in het strafschopgebied, dan is het lastiger om te zien wat er precies gebeurt en of er daadwerkelijk sprake is van een schwalbe.

Timing is essentieel. Een speler die zich laat vallen zonder dat er enige vorm van contact of dreiging is, loopt al snel tegen de lamp. Een schwalbe wordt dan ook vaak gemaakt bij minimaal contact, zoals een lichte aanraking tegen het been. Een theatrale val volgt en met een beetje geluk fluit de scheidsrechter voor een overtreding. Spelers die een schwalbe maken, zetten hun theater extra
kracht bij door ter aarde te storten met een kreet en een van pijn vertrokken gezicht.

De schwalbe, of zwaluwduik, wordt extra ingezet door overdreven lichaamsgebruik, zoals het zwaaien met de armen en dramatisch rollen. Dit wordt vaak met hoongelach weggewuifd.

In de hele voetbalgeschiedenis zijn er tal van opmerkelijke schwalbes geweest die op een negatieve manier de wedstrijd hebben beïnvloed. Een bekend voorbeeld is de schwalbe van Rivaldo tijdens het WK van 2002. Hierin acteerde hij alsof hij hard in het gezicht werd geraakt. Hier was echter geen sprake van, hij werd slechts door de bal op de benen geraakt. De tegenstander kreeg een rode kaart en de verontwaardiging van liefhebbers wereldwijd was groot.

Ook Arjen Robben, een van Nederlands bekendste voetballers, kreeg regelmatig kritiek op zijn theatrale valpartijen. Een van zijn meest memorabele acties vond plaats tijdens de wedstrijd tegen Mexico op het WK van 2014. Er was wel contact, maar de val werd door kijkers als overdreven gezien. Toch kreeg hij een strafschop. Later gaf Robben zelfs toe tijdens de wedstrijd al een paar keer op zoek te zijn geweest naar een strafschop.

Wereldvoetballers als Christiano Ronaldo, Neymar en Luis Suárez staan er ook om bekend vaak met een hoop theater naar de grond te gaan om daarmee onterecht voor een overtreding te laten fluiten. Vooral Neymar wist tijdens het WK van 2018 regelmatig een toneelstuk op te voeren door overdreven te vallen en over het veld te rollen. Dit heeft voor veel satire op de socials gezorgd.

Op het moment zelf lijkt het voor een scheidsrechter soms niet meer dan een logische keuze om voor een overtreding te fluiten. Wanneer dan later de beelden worden teruggekeken, lijkt het niets meer dan een overduidelijke schwalbe. Een goed voorbeeld is de duik die Björn Vleminckx bij NEC maakte. Hij kreeg een penalty, maar toen de beelden later werden bekeken, bleek het een absurde beslissing en een overduidelijke schwalbe te zijn. Scheidsrechters erkennen dat spelers steeds vernuftiger worden, waardoor het niet altijd makkelijk is om een schwalbe te herkennen.

Wil je toch je morele kompas aan de kant zetten en de fijne kneepjes van de schwalbe onder de knie krijgen, dan is het technisch gezien interessant te weten wat een schwalbe effectief maakt. Een schwalbe is effectief en succesvol wanneer deze geloofwaardig en subtiel is, en je deze uitvoert in een situatie waar al spanning ligt, bijvoorbeeld in een duel.

De eerste stap die je moet zetten, is het opzoeken van een duel waarbij licht fysiek contact waarschijnlijk is. Daarnaast is timing belangrijk: kies het juiste moment om te vallen, net nadat er contact is. Versterk je schwalbe door een pijnlijke en geschrokken gezichtsuitdrukking aan te nemen. Sta niet direct op, maar blijf even liggen. Overdrijf ook dit niet.

Zorg ervoor dat je niet met overdreven armgebaren valt en laat de armen niet wijd uitslaan, alsof het je overkomt en het niet gepland is. De perfecte schwalbe vraagt om spelinzicht, controle, timing en de juiste gezichtsuitdrukking. Het is voor het verloop van het spel belangrijk dat de schwalbe niet herkend wordt.