Van overwinning tot hockey inspiratie: een interview met Jannis van Hattum

Een terugblik op het winnen van de Euro Hockey League en het Landskampioenschap

Jannis van Hattum is aanvoerder van Pinoké Heren 1 én Decathlon-collega. Hij won recentelijk met zijn team zowel de Euro Hockey League als het landskampioenschap. In dit interview deelt hij zijn ervaringen, inzichten en visie op de toekomst van de hockeysport in Nederland.

Wat is de Euro Hockey League?

De Euro Hockey League - of EHL zoals ‘ie onder hockeyers bekend staat - is de Champions League van het hockey. Groter en hoger is er niet in het clubhockey. Bij de mannen spelen de 16 beste teams van Europa tegen elkaar en bij de vrouwen de 12 beste teams. De opzet is een kick-out systeem. Win je, ga je naar de volgende ronde. Verlies je, dan lig je er meteen uit. Het toernooi wordt over 2 weekenden gespeeld. Beginnend met de KO 16, rond oktober. De teams die de KO 16 overleven gaan door naar de Final 8, die altijd tijdens Pasen wordt gespeeld. Nederland doet het de laatste jaren goed in Europa, waardoor er 3 Nederlandse teams mee mogen doen bij de mannen. Bij de vrouwen mogen er 2 mee doen, het maximale per land momenteel. De andere teams komen uit de andere grote hockeylanden zoals Duitsland, België, Spanje en Engeland. Wat betreft clubhockey is de EHL absoluut het hoogste podium binnen het hockey en heeft daarmee dus iets magisch.

Ik keek vroeger als kleine jongen altijd al naar de EHL. Alle grote spelers en clubs speelden verdeeld over 2 weekenden tegen elkaar en alle wedstrijden kwamen dan uitgebreid op TV kwam, zelfs met kijkjes in de kleedkamers en super slomo's. Daar wilde ik ook wel staan, hoe cool is dat. Niet wetende dat ik jaren later zelf ook daadwerkelijk daar stond én zelfs die loeizware cup omhoog mocht houden. Wat ik vroeger mijn helden zag doen. Kippenvel, nog altijd.

Hockey Pinoké en de opkomst van Pinoké Heren 1

Pfoe, dat is een flinke vraag en geef je mij teveel credits. Laat ik het zo zeggen, Pinoké heeft altijd het imago gehad van een studentenclub, een gezelligheidsclub. Waar het voornamelijk draait om gezelligheid, het biertje na de wedstrijd en niet zozeer om presteren. Daarbij boksten we ook altijd op tegen Hockeyclub Amsterdam, een van de andere clubs uit het Amsterdamse bos. Daar speelden altijd de grote namen, die deden mee om te prijzen en gaven ons altijd een pak op de broek. Zij werden altijd gezien als de grote broer zeg maar. De club heeft op een gegeven moment - zo’n 15 jaar geleden denk - ik een beleid doorgevoerd waarbij eigen jeugd een kans moest krijgen in het 1e team. Pinoké kent een hele goede jeugdopleiding en die talenten moesten bij de club blijven werd gedacht en niet uitwaaien naar andere grote hoofdklasse clubs, waar wel successen behaald konden worden. De club koos dus koers om eigen jeugd een kans te geven én met wat financiële injecties gericht topspelers aan te kopen om het jeugdige team te versterken. In de hoop daarmee een steeds beter team te krijgen. In het begin leek dat plan behoorlijk mis te gaan: een onervaren jonge ploeg met wat internationale subtoppers hadden we. We keken meer naar de degradatiestreep dan naar het linkerrijtje. Kregen nog steeds een flink pak slaag van buurman Amsterdam en onze aantrekkingskracht richting de absolute topspelers bleef klein. Maar, die talentvolle jonge spelers maakten nu wel steeds meer minuten en deden ervaring op.

Daarbij komt dat er door nog wat extra financiële injecties toch een aantal absolute wereldtoppers naar ons toe wilde komen. Om in de Nederlandse competitie te spelen - de beste competitie ter wereld - en om in Amsterdam te wonen, maar ook om van een “kleine” club een grote club te maken. Lang verhaal kort; dat is gelukt. De talentvolle eigen jongens zijn, door het samenspelen met absolute wereldtoppers, uitgegroeid tot ervaren spelers die tot de top van de hoofdklasse behoren. Dusdanig goed dat ook deze spelers werden benaderd door andere clubs - waaronder de grote buurman Amsterdam - en een aantal uiteindelijk ook het Nederlands Elftal haalden. Echter is loyaliteit voor Pinoké’ers mooier dan een zak met centen of een snelle weg naar succes. Alle eigen jongens bleven dus bij Pinoké, om gezamenlijk die droom waar de maken. Met eigen jeugd, van een “kleine” club, naar een absolute topclub. Een beetje de droom van Pinokkio dus; een échte jongen worden. Uiteindelijk hebben we met die kern aan eigen jeugd van Pinoké, met een aantal wereldtoppers, de weg afgelegd van de onderkant van de hoofdklasse, naar de top van de hoofdklasse én Europa. Een mooi verhaal dus van het doorvoeren van een visie, loyaliteit en clubliefde van eigen jeugd én gerichte aankopen.

Euro Hockey League: de impact van de overwinning

Nederland is een veelvraat wat betreft het winnen van de EHL. Grote clubs als Bloemendaal, Kampong en Oranje Zwart hebben het toernooi meermaals gewonnen en nog meer Nederlandse clubs hebben in de finale gestaan óf er waren geheel Nederlandse finales. Daartussen zijn slechts 2 Duitse clubs en 2 Belgische clubs erin geslaagd om de prijs te winnen. Dat met Pinoké nóg een Nederlands team de EHL won was dus niet zo bijzonder en het bevestigd vooral hoe sterk Nederland als hockeyland is. Een mooi compliment dus. Maar wat de winst vooral bijzonder maakt, is dat Pinoké een totaal nieuw gezicht op het hoogste niveau van Europa was en is. Waarmee het een unieker verhaal is, zonder grote namen of rijke historie. Maar een club met een brutale, grote droom. En die droom is waargemaakt, waarmee er volgens mij wel wat hockeyharten zijn gewonnen door Europa heen. Maar he, soms heb ik een blauwe bril op ;).

Jannis van Hattum hockey aanvoerdersband

De hockey aanvoerdersband: leiderschap op het hoogste niveau

Daar word ik altijd een beetje ongemakkelijk van. Het is natuurlijk een enorme eer om te mogen doen, voor je club en voor je team. Maar ik houd het graag klein en gedraag me er - hopelijk - niet anders door. Ik ben de persoon die de tos mag doen en het bijkomende voordeel is dat ik als eerste de prijs omhoog mag houden haha. That’s it. Maar goed, ik denk dat een goede aanvoerder altijd het goede voorbeeld geeft, voorop gaat in de strijd om het zo maar te zeggen. Goed in de groep ligt, mensen (positief) weet te stimuleren en enthousiasmeren en weet wanneer iemand een arm om de schouder nodig heeft of juist een schop onder de kont. Oog voor het team, oog voor een ander. Dat is in ieder geval hoe ik het probeer in te vullen. Ik doe het lang niet altijd goed hoor en heb ook geen idee of ik het goed doe. Maar dat is wat voor mij schijnt te werken en wat mijn team waardeert.

Het belang van een sterk hockey team

Cliché, maar één tegen elf ga je simpelweg niet winnen. Nouja, misschien als je Messi of Maradona heet. Maar dat is een andere sport. In een team heb je elkaar nodig en niet iedereen is even goed, zelfs niet bij nationale teams. Ik heb - los van 1 jaar bij Laren - altijd bij dezelfde club gespeeld met veel van dezelfde jongens. Het succes van ons team is denk ik de breedte geweest. Bij hockey mag je - in tegenstelling tot voetbal - continu blijven doorwisselen. Het tempo in het spel blijft dus waanzinnig hoog. Wij hadden een brede selectie met goede jongens én dan 3 of 4 absolute wereldtoppers. Zodra er bij ons spelers wisselden om op adem te komen, zakte het niveau niet in. Als ik kijk naar de andere topteams, hebben die vaak meer absolute wereldtoppers, maar die wisselden niet of nauwelijks. Die werden richting het einde van de wedstrijd moe en het niveau zakte. Als ze dan ook nog met een minder brede selectie spelen, dan zakt het niveau al helemaal als je wisselt. Door onze sterke brede selectie - ondanks minder absolute topspelers - wisten we toch te winnen van selecties vol sterren.

Daarnaast is natuurlijk teamcultuur belangrijk. En dat is verschrikkelijk moeilijk om te creeëren. Onze groep kent elkaar als jaren en accepteert vrijwel alles van elkaar. Eigenaardigheden en eigenzinnigheid wordt omarmt en aangemoedigd. Wees jezelf en lach met elkaar in plaats van moeten voldoen aan het perfect plaatje. Dat is wat ons team en onze club heel sterk maakt. Maar zo iets is heel moeilijk maakbaar naar mijn idee. Gelukkig heeft mijn team het.

De Nederlandse hockey competitie en de route via de hockey eredivisie

De hoofdklasse bestaat uit 12 teams en spelen een hele competitie tegen elkaar. Een uit- en thuiswedstrijd. Als de competitie is afgelopen, spelen de nummers 1 tot en met 4 in de play-offs om de landstitel. In een best of two opzet (het Champions League model) speelt de nummer 1 tegen de nummer 4 en 2 tegen 3 in een halve finale. De winnaars spelen in de finale tegen elkaar, om de landstitel. Ook de finale is een best of two. Je speelt een uit- en thuiswedstrijd. De uiteindelijke winnaar is Landskampioen. Nederland heeft momenteel 3 tickets voor Europees hockey - de EHL. Die tickets zijn als volgt verdeeld:

De winnaar van de reguliere competitie krijgt automatisch een EHL ticket
De finalisten van de play-offs krijgen automatisch een EHL ticket
Indien de winnaar van de reguliere competitie in de finale van de play-off staat. Wordt er ook om de 3e en 4e plek gespeeld, om het 3e EHL ticket.

Daarnaast is er uiteraard ook nog degradatie hockey. De nummer 12 degradeert naar de promotieklasse - het op een na hoogste niveau in Nederland. De nummer 10 en 11 spelen play-outs tegen de nummer 2 en 3 van de promotieklasse. Ook volgens een best of two. De winnaar over 2 wedstrijden speelt het seizoen daarna hoofdklasse.

De Nederlandse Hoofdklasse hockey wordt gezien als de beste competitie ter wereld. Omdat Nederland by far het grootste hockeyland ter wereld is, is er - in vergelijking tot andere landen - relatief veel publiek en aandacht voor de sport. De sport is (semi) professioneel. Er wordt meer getraind dan in andere landen, de reisafstanden zijn kleiner en de faciliteiten beter. Daarnaast wordt er ook nog redelijk goed betaald. Daarom is het niet alleen aantrekkelijk voor Nederlandse topspelers om te blijven, maar vooral voor buitenlandse topspelers om in Nederland te komen spelen. Daar wordt het niveau van de competitie alleen maar sterker van, wat indirect ook jong Nederlands talent sterker maakt - is de bedoeling. Wij leren van de internationale spelers, en zij van ons. Een mooie wisselwerking die alle hockeylanden sterker maakt in the end. Maar misschien is dat een te mooi beeld.

Hockey in Nederland: tips om beter te worden in de hockey

Plezier - maak plezier en loop met een glimlach rond (en je hockeybitje)
Veel doen. Tip voor de kleine jongens en meiden. Neem altijd je bal en stick mee naar de club, ook als je gaat kijken bij heren 1 of dames 1 of bij je ouders, broers, zussen etc. Wie weet mag je nog mee doen en anders kan je altijd lekker pielen. Pielen, pielen en nog eens pielen. Gebruik je telefoon niet om te scrollen, maar om je vriendjes/vriendinnetjes te bellen om op de club potjes te spelen tegen elkaar.
Droom en geloof in sprookjes en houd daaraan vast. Dat heb ik ook gedaan ;)
Durf te vragen. Stuur tophockeyers een DM via social media en hij of zij wil je ongetwijfeld een keer helpen of tips geven. Hockeyers zijn doorgaans hele benaderbare mensen en bijten niet.

Mooiste herinneringen aan je hockey vereniging en spannende hockey uitslagen

Landskampioen met Pinoké. We wonnen de finale op en tegen Bloemendaal met 4-0
Het feest op Pinoké na het winnen van de finale
Het winnen van de EHL
Handhaving met Pinoké. Door in een best of three serie in de play-outs te winnen van Nijmegen bleven we in de hoofdklasse in plaats van degraderen naar de promotieklasse.
11-1 verliezen van Amsterdam in het Wagener Stadion, het Wembley van het hockey.

Jannis van Hattum

Professioneel hockeyspeler

Jannis van Hattum is aanvoerder van Pinoké Heren 1 én Decathlon-collega. Hij won recentelijk met zijn team zowel de Euro Hockey League als het landskampioenschap.