Sportmedische keuring

Sportmedische keuring: jouw blauwdruk voor veilig en effectief sporten

Overweeg je een sportmedische keuring? Lees alles over het sportmedisch onderzoek, de inspanningstest en krijg deskundig sportmedisch advies

Een sport medisch onderzoek is een fysiologisch onderzoek dat door een sportarts wordt uitgevoerd. Een sportkeuring bestaat uit een vragenlijst of een uitgebreide sporttest. Het doel is met een sportmedische keuring de kans op blessures en hart- en vaatziektes te voorkomen of te verkleinen.

Wat is een sportmedisch onderzoek precies?

Wat is een sportmedisch onderzoek precies?

Een sportmedisch onderzoek is een fysiologisch onderzoek door een sportarts en is soms eenvoudig en soms wat omvangrijker. De grootte van een sportmedische keuring is afhankelijk van het doel dat je hebt. Soms volstaat een minder uitgebreide variant, bijvoorbeeld voor deelname aan een bepaald sportevenement. In andere situaties is het noodzakelijk om een uitgebreide sma test te doen.

Wanneer je nog niet eerder hebt gesport en graag wilt beginnen kun je preventief een sportmedisch onderzoek doen. Op basis van de uitslag geeft de sportarts een advies of de sport van je keuze bij je lichamelijke conditie past. Of je krijgt bijvoorbeeld advies voor een aangepast trainingsschema. Ook na een blessure is het vaak verstandig om een sporttest te doen. Wanneer je toch niet helemaal hersteld bent, komt dat in de uitslag naar voren. Hiermee voorkom je dat de blessure weer terugkomt.

Verschillende types sportmedisch onderzoek

De verschillende types: van basis tot groot sportmedisch onderzoek

Voor het verkrijgen van het gewenste sportmedisch advies is het belangrijk dat je het juiste sportmedisch onderzoek ondergaat. Wanneer je aan een buitenlands sportevenement wilt deelnemen, volstaat vaak een sportmedisch advies op basis van een ingevulde vragenlijst. Deze basis sportmedische keuring bevat vragen over je sportverleden. Daarnaast worden een aantal zaken gecontroleerd, zoals je bloeddruk, je gewicht, je lengte en je vetpercentage.

De uitgebreide variant van een sportmedische keuring is een groot sportmedisch onderzoek. Dit onderzoek is voor mensen die intensief of op hoog niveau sporten. Het is ook aanbevolen als je ouder dan 35 jaar bent en al een tijdje niet hebt gesport, maar wel weer wilt beginnen.

Een uitgebreide sma test kent standaard een ecg-controle. De reden hiervoor is dat vaak pas tijdens het inspannen bepaalde afwijkingen aan het hart naar voren komen. Ook vindt er een ademanalyse plaats en worden spieren en gewrichten nagekeken.

Andere tests die onder een groot sportmedisch onderzoek vallen, zijn de analyse van de dynamische fietspositie. Dit is volgens het SMCP (Sportmedisch Convenant voor Profwielrennen) een vast onderdeel van de sportkeuring. Wielrenners testen hierbij wat de ideale fietshouding is om blessures aan rug en knieën te voorkomen.

De sporttest: wat kun je verwachten bij de sportarts?

Van sporten word je fit, maar het is altijd belangrijk om bewust te zijn van je lichamelijke mogelijkheden en beperkingen. Deze zijn niet altijd zichtbaar of voelbaar en daarom is het verstandig een sportmedisch onderzoek te laten doen.

Tijdens een sma test door een sportarts worden alle factoren onderzocht die van invloed kunnen zijn op je lichamelijke conditie. De uitgebreide sportkeuring bestaat uit:

  • Meting van je vetpercentage en buikomvang. Wanneer het vetpercentage te hoog is,
    verhoogt dit het risico op hart- en vaatziektes. Een aangepast sportschema is dan waarschijnlijk de aanbeveling.
  • Een oogtest waarbij gemeten wordt of je in de verte kunt zien, diepte ziet en kleuren.
    Dit is bijvoorbeeld bij balsporten van belang, maar ook als je aan een triatlon
    deelneemt.
  • Controle van de longfunctie. Hier wordt de maximale longinhoud gemeten en wat de
    elasticiteit is.
  • Een urineonderzoek waarbij het eiwit- en glucosegehalte wordt gemeten. Dit is om
    eventuele diabetes te signaleren.
  • Een bloedonderzoek voor het controleren van het cholesterolgehalte. Dit geeft aan of er
    eventueel sprake is van een ijzertekort. 
  • Bloeddruk meten zodat duidelijk is of er geen sprake is van hoge bloeddruk.
    Dit kan een aannemelijk risico zijn om de gekozen sport te beoefenen.
  • Ecg-onderzoek voor het analyseren van het hartritme. Hiermee is het mogelijk om bepaalde hartafwijkingen te signaleren. Als je dit in de gaten wilt houden tijdens het sporten kun je zelf ook gebruikmaken van een hartslagmeter.
Wanneer uit een van de geteste onderdelen blijkt dat je niet fit genoeg bent om de sport te beoefenen, geeft de sportarts je daar advies over. Hij kan je afraden om de gekozen sport te beoefenen. Of je krijgt een aangepast trainingsschema om je conditie te verbeteren. Uiteraard is het altijd verstandig om, zeker als je net begint, je conditie rustig op te bouwen. Iedere sport heeft zijn eigen kenmerken. Het trainen voor een marathon vraagt een serieuze voorbereiding, maar ook als je gaat voetballen is het hebben van een goede conditie noodzakelijk.

Wanneer een inspanningstest doen?

Wanneer een inspanningstest doen?

Bij een inspanningstest wordt een hartfilmpje gemaakt en je hartslag gemeten tijdens een inspanning. Dit is bijvoorbeeld het lopen op een loopband of tijdens het fietsen. Je hartslag wordt hoger gedurende de inspanning en er is meer zuurstof nodig.

Deze inspanningstest is belangrijk als je wilt weten of er bijvoorbeeld sprake is van een hartafwijking. Weet je dat er in de familie hart- en vaatziektes voorkomen, dan is het ook verstandig om een inspanningstest te laten doen. Hiermee kun je lichamelijke problemen tijdens het sporten voorkomen.

Voor sporters die hun sportprestaties willen optimaliseren, kan een inspanningstest ook uitkomst bieden. Het is namelijk mogelijk om met deze analyses een omslagpunt te berekenen: het moment dat het lichaam optimaal functioneert en presteert. Hier stemmen topsporters, samen met de sportarts, hun trainingsschema’s op af.

Vanaf 35 jaar is het aanbevolen een inspanningstest te doen voordat je gaat sporten. Wanneer je intensief sport of op hoog niveau is het raadzaam dat ook op jongere leeftijd al te doen. Voor wielrenners geldt dat ze deze test standaard vanaf 45 jaar moeten ondergaan.

Sportmedisch advies: meer Dan alleen een handtekening

Sportmedisch advies: meer dan alleen een handtekening

Een sportmedisch onderzoek is belangrijk als het gaat om het preventief signaleren van mogelijke gezondheidsproblemen. Alleen daarom is het al belangrijk om een sporttest te ondergaan. Daarnaast helpt het om een goed inzicht te krijgen in de capaciteiten die je lichaam heeft bij bepaalde inspanningen. Op basis van de uitslagen maakt de sportarts een rapport op en adviseert hij over je trainingzones. Dit helpt je om je prestaties te verbeteren en te optimaliseren.

Daarnaast is het voor bepaalde sportevenementen verplicht of sterk aangeraden om een sporttest te ondergaan of een verklaring van gezondheid te overleggen. Dit is bijvoorbeeld als je gaat parachutespringen of duiken. Voor bepaalde beroepen, zoals militair of politieagent, is het ondergaan van een sporttest ook verplicht.

De voordelen van een sportmedische keuring voor de aspire-lete

Waarom is het verstandig om als beginnende sporter eerst een sportmedisch onderzoek te doen voordat je begint? Zeker als je nog niet eerder hebt gesport, is het goed om te laten onderzoeken wat je lichaam wel of niet aankan. Hiervoor hoef je niet bepaalde gezondheidsklachten te hebben.

Heb je wel al bestaande klachten of blessures? Dan is het zeker geen overbodige luxe. Met de uitslag weet je beter of je verantwoord en binnen je lichamelijke mogelijkheden gaat sporten. Een afspraak met een sportarts geeft je ook de gelegenheid om vragen te stellen aan een medisch specialist. Deze kan de vragen beantwoorden over het risico op blessures of hoe je zwaar je je trainingen kunt maken. De sportarts heeft inzage in zaken als je omslagpunt en je maximale hartslag, waardoor hij je advies kan geven dat leidt tot prestatieverbetering.

Sportkeuring voor evenementen en licenties

Doe je voornamelijk aan Nederlandse sportevenementen mee? Dan is een verklaring van fitheid vaak niet noodzakelijk. Ga je naar een buitenlandse sportwedstrijd, dan kan een medische sportverklaring vereist zijn voor deelname. Dit geldt bijvoorbeeld bij de marathon van Parijs en Rome of bij Franse wielren- of triatlonwedstrijden. De reden hiervoor is dat de organisatie zeker wil weten dat alle deelnemers fit genoeg zijn om aan het evenement deel te nemen.

Hoe bereid je je voor op een sportmedische keuring?

Een dag voor de sportmedische keuring sport je het liefst niet, zodat je goed uitgerust bent. Eet op de dag van de test een lichte maaltijd en drink voldoende water. Drink 12 uur voor de test geen alcohol en rook niet. Trek gemakkelijke sportkleding aan en neem sportschoenen mee. Wanneer je een inspanningstest doet, kun je vaak na afloop douchen. Denk er ook aan om wat eten en drinken mee te nemen voor na de test.

Veelgestelde vragen over sportmedische keuring

Wordt een sport medisch advies vergoed door de verzekering?

De prijs van een sportmedisch onderzoek hangt af van de soort sporttest en de instelling die deze uitvoert. De kosten worden eventueel door de zorgverzekering vergoed, afhankelijk van de gekozen aanvullende verzekering.

Wat is het verschil tussen een sportarts en een huisarts?

Een huisarts is er voor algemene gezondheidsvragen en klachten. Een sportarts is gespecialiseerd in het behandelen van sportgerelateerde klachten en voert ook uitgebreidere onderzoeken uit, zoals een MRI-onderzoek of een inspanningstest. 

Hoe vaak is een sporttest nodig?

Het advies is om één keer per jaar een sporttest te doen. Voor specifieke trainingsdoelen en een inspanningstest kan dit ook een keer per half jaar plaatsvinden.

Andere artikelen gerelateerd aan dit onderwerp:

diepzeeduiken

Wat heb je nodig als je gaat duiken? Tips om duikmateriaal te kiezen

Heb je wat advies nodig om je onmisbaar duikmateriaal en je accessoires te kiezen? Ontdek dan hier onze tips!

Hartslagmeter kiezen

Hoe kies ik een hartslagmeter?

Tijdens een inspanning is het interessant om bij te houden wat er gebeurt met je hartfrequentie. Vooral tijdens je hardlooptrainingen kan het goed zijn om bij te houden wat je hartslag is want je hart geeft informatie over de toestand van je lichaam.

Vetpercentage berekenen: de ultieme gids voor je lichaamscompositie

Vetpercentage berekenen: de ultieme gids voor je lichaamscompositie

Wil je jouw vetpercentage berekenen? Ontdek wat een gezond vetpercentage is, bekijk de tabel en leer alles over de huidplooimeting.